انگ طلا چیست ؟

کد انگ طلا شناسه‌ای عددی است که آزمایشگاه‌های رسمی ری‌گیری، پس از سنجش خلوص، روی قطعه طلا حک می‌کنند. این کد معمولاً بین چهار تا شش رقم دارد و نقش شناسنامه طلا را بازی می‌کند: با وارد کردن آن در سامانه‌های استعلام، عیار دقیق، تاریخ آزمایش و نام آزمایشگاه سنجنده را می‌بینید. اگر قطعه‌ای طلا بدون انگ به شما پیشنهاد شود، هیچ راهی برای تأیید عیار آن ندارید.

انگ طلا یعنی چه؟

فرهنگ لغت عمید انگ را «نشان و علامت یک بنگاه که روی محموله‌های تجاری نوشته می‌شود» تعریف کرده و همین معنا در بازار طلا هم کاربرد دارد. وقتی طلافروش‌ها و کارگاه‌ها انواع طلای دست‌دوم و ضایعات را ذوب می‌کنند، حاصل کار قطعه‌ای می‌شود بدون عیار مشخص. کسی نمی‌تواند چنین قطعه‌ای را در بازار بفروشد، چون خریدار نمی‌داند چند درصد آن طلای خالص است.

راه‌حل بازار، فرستادن قطعه به آزمایشگاه ری‌گیری است. آزمایشگاه خلوص را اندازه می‌گیرد، برگه آزمایش صادر می‌کند و همان شماره را روی خود فلز حک می‌کند. آن شماره حک‌شده، کد انگ نام دارد. در معاملات طلای آب‌ شده به آن «شماره پاکت» هم می‌گویند، چون آزمایشگاه قطعه را داخل پاکتی می‌گذارد و شماره رسید همان پاکت را روی فلز می‌زند.

کد انگ طلا چند رقمی است؟

طول کد به محل ری‌گیری بستگی دارد. آزمایشگاه‌های تهران معمولاً کد شش‌رقمی می‌زنند و مراکز شهرستان کد چهاررقمی. برخی مراکز کدهای سه‌رقمی هم صادر می‌کنند، ولی رایج‌ترین حالتی که خریداران با آن روبه‌رو می‌شوند، همان کد شش‌رقمی تهران است.

جای حک کد هم قاعده دارد. کارگاه‌ها انگ را روی بخش‌هایی می‌زنند که کمتر ساییده می‌شود یا کمتر به چشم می‌آید: داخل رینگ حلقه، پشت پلاک، یا نزدیک قفل زنجیر و دستبند.

تفاوت کد انگ با عیار طلا

بسیاری از سایت‌ها این دو را یکی می‌گیرند و همین اشتباه، خریدار را سردرگم می‌کند. عیار، درصد خلوص را نشان می‌دهد و کد انگ، هویت قطعه را.

عدد ۷۵۰ یعنی ۷۵ درصد قطعه از طلای خالص ساخته شده و ۲۵ درصد باقی‌مانده فلزات دیگر است. عدد ۹۱۶ به طلای ۲۲ عیار اشاره دارد و ۵۸۵ به طلای ۱۴ عیار. طبق مقررات فعلی، حداقل عیار طلا قابل فروش در ایران ۱۸ عیار و حداکثر آن ۲۴ عیار است.

مرجع رسمی انگ‌گذاری در ایران کدام نهاد است؟

بر اساس ماده ۱۳ قانون تقویت و توسعه نظام استاندارد، سازمان ملی استاندارد ایران تنها مرجع رسمی تعیین عیار و انگ‌گذاری مصنوعات فلزی گران‌بها در کشور است. مصنوعات طلا و نقره مشمول استاندارد اجباری هستند و تولید یا فروش آن‌ها بدون علامت استاندارد، عیار مصنوع و کد سازنده ممنوع است.

در کنار این نهاد، انجمن صنفی ری‌گیران و سازندگان طلا و جواهر سامانه استعلام انگ طلای آب‌شده را راه‌اندازی کرده تا معاملات عمده شفاف‌تر شود. آزمایشگاه‌های ری‌گیری زیر نظر اتحادیه فعالیت می‌کنند و برگه آزمایش صادرشده توسط آن‌ها مبنای قیمت‌گذاری قرار می‌گیرد.

ری‌گیری طلا چگونه انجام می‌شود؟

مسیر رسیدن یک قطعه آب‌شده به کد انگ، چند مرحله دارد:

۱. نمونه‌برداری: کارشناس آزمایشگاه بخش کوچکی از قطعه، معمولاً کمتر از نیم گرم، جدا می‌کند و آن را تا حد پودر آسیاب می‌کند.

۲. کوپلاسیون: پودر طلا را با سرب و فلاکس (ترکیبی از سدیم کربنات و بوره) مخلوط و در کوره ذوب می‌کنند تا ناخالصی‌ها جدا شوند.

۳. توزین و محاسبه: وزن طلای باقی‌مانده را با وزن نمونه اولیه مقایسه می‌کنند و عیار به دست می‌آید.

۴. انگ‌زنی: آزمایشگاه شماره پاکت را روی قطعه حک می‌کند و برگه آزمایش را تحویل می‌دهد.

کل این فرایند بسته به حجم کاری آزمایشگاه، از چند ساعت تا یک روز کاری طول می‌کشد.

معنی حروف و کدهای دیگر روی طلا

روی زیورآلات ساخته‌شده، کنار کد انگ چند نشانه دیگر هم می‌بینید:

حرف شهر سازنده. حرف اول نام انگلیسی شهر تولید روی قطعه حک می‌شود. حرف T به تهران اشاره دارد و M به مشهد.

کد سازنده. ترکیبی از حرف استان و شماره واحد تولیدی است. کد Y12 یعنی واحد تولیدی در استان یزد قرار دارد و دوازدهمین کارگاهی است که پرونده‌اش را در اداره‌کل استاندارد یزد تکمیل کرده.

نشان استاندارد ملی. علامتی که تأیید می‌کند محصول مطابق استاندارد ملی ایران (شماره ۱۲۷۵۱ برای مصنوعات طلا) ساخته شده است.

کدهای GEP و XP. این دو نشانه هشدار هستند. قطعه‌ای که چنین کدی دارد آبکاری شده و بدنه اصلی آن از فلز دیگری ساخته شده است.

شماره سریال. برخی مصنوعات گران‌قیمت یا محصولات صادراتی شماره سریال اختصاصی دارند که پیگیری دقیق‌تر قطعه را ممکن می‌کند.

روش‌های استعلام کد انگ طلا

سه راه برای بررسی اعتبار انگ در اختیار دارید: ۱. سامانه اینترنتی ری‌گیری

به نشانی reygiri.com یا reytala.ir بروید، در کادر «شماره پاکت» کد حک‌شده روی طلا را وارد کنید و نتیجه را ببینید. سامانه عیار دقیق، تاریخ سنجش و نام آزمایشگاه را نمایش می‌دهد. اگر کد نامعتبر باشد، پیام «شماره سریال طلا اشتباه است» را دریافت می‌کنید.

۲. تلفن گویای اتحادیه

با شماره ۰۲۱۸۸۹۳۱۸۳۳ تماس بگیرید، کد پاکت را وارد کنید و دکمه ستاره را بزنید. سیستم اطلاعات قطعه را به صورت صوتی اعلام می‌کند.

۳. سامانه پیامکی سازمان استاندارد

برای مصنوعات ساخته‌شده، کد GT حک‌شده روی قطعه را به شماره ۱۰۰۰۱۵۱۷ پیامک کنید. پاسخ شامل مشخصات واحد تولیدی و وضعیت استاندارد آن است.

پیش از خرید، این نکته‌ها را بررسی کنید

قبل از پرداخت پول، چند دقیقه وقت بگذارید و موارد زیر را کنترل کنید:

• انگ باید خوانا باشد. کد مخدوش، ساییده یا نیمه‌پاک‌شده به کار استعلام نمی‌آید و ریسک معامله را بالا می‌برد.
• نتیجه استعلام باید با فاکتور بخواند. عیار اعلام‌شده در سامانه را با عددی که در فاکتور نوشته شده مقایسه کنید.
• نام آزمایشگاه در فاکتور بیاید. خریدارانی که این بند را نادیده می‌گیرند، بعداً برای پیگیری مشکل دستشان خالی می‌ماند.
• طلای بدون انگ نخرید. قطعه‌ای که کد ندارد ممکن است از فلز ارزان‌قیمت با روکش نازک طلا ساخته شده باشد.
• خرید بدون فاکتور، ریسک را چند برابر می‌کند. معامله در بازارهای غیررسمی، مسیر شکایت را می‌بندد.

جمع‌بندی

کد انگ، تنها سند قابل استعلام یک قطعه طلاست. خواندن آن مهارت پیچیده‌ای نمی‌خواهد: کد را پیدا کنید، در سامانه ری‌گیری وارد کنید و نتیجه را با فاکتور تطبیق دهید. همین چند دقیقه، شما را از خرید قطعه‌ای با عیار پایین‌تر از ادعای فروشنده دور نگه می‌دارد.

سوالت متداول

کد انگ طلا چند رقمی است؟ معمولاً بین چهار تا شش رقم. آزمایشگاه‌های تهران کد شش‌رقمی صادر می‌کنند و مراکز شهرستان بیشتر کد چهاررقمی.

آیا عدد ۷۵۰ همان کد انگ است؟ خیر. عدد ۷۵۰ عیار طلا را نشان می‌دهد، یعنی ۷۵ درصد خلوص. کد انگ شناسه‌ای جداگانه و قابل استعلام است.

اگر استعلام کد جواب نداد چه کنیم؟ ابتدا خوانا بودن ارقام را دوباره بررسی کنید، چون اشتباه در یک رقم پاسخ را بی‌نتیجه می‌گذارد. اگر مشکل حل نشد، با فروشنده و سپس با آزمایشگاه درج‌شده در فاکتور تماس بگیرید.

طلای آب‌شده بدون انگ ارزش خرید دارد؟ ریسک بالایی دارد. بدون کد انگ نه عیار قابل تأیید است و نه اصالت قطعه، و قیمت‌گذاری منصفانه ممکن نمی‌شود.

هزینه ری‌گیری چقدر است؟ تعرفه به نوع قطعه و مرکز بستگی دارد و آزمایشگاه‌های تهران معمولاً گران‌تر از شهرستان‌اند. برای عدد دقیق با آزمایشگاه مورد نظرتان تماس بگیرید.

انگ روی زیورآلات با انگ طلای آب‌شده فرق دارد؟ بله. زیورآلات کد سازنده و نشان استاندارد دارند، در حالی که طلای آب‌شده کد ری‌گیری می‌گیرد که به نتیجه آزمایش عیار گره خورده است.